Wniosek o ubezwłasnowolnienie całkowite - formularz Pro · PL-law

________, dnia: ________ r.

Sąd Okręgowy w: ________
Wydział Cywilny
Adres: ________

Wnioskodawca:

________
PESEL: ________
Adres: ________

Uczestnik postępowania:

________
PESEL: ________
Adres: ________

WNIOSEK
O UBEZWŁASNOWOLNIENIE CAŁKOWITE

Działając na podstawie art. 13 § 2 w zw. z art. 544 i nast. ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1568, ze zm.), dalej: „k.p.c.”, w zw. z art. 13 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1061, ze zm.), dalej: „k.c.”, niniejszym wnoszę o:

1) ubezwłasnowolnienie całkowite Uczestnika postępowania: ________, urodzonego(-ej) dnia: ________ r. w: ________, legitymującego(-ej) się numerem PESEL: ________, zamieszkałego(-ej) w/przy: ________, z powodu następującego zaburzenia (choroby) o charakterze psychicznym:

________

2) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z odpisu(-ów) aktu(-ów) stanu cywilnego, wskazanego(-ych) w treści niniejszego pisma, na okoliczność wykazania legitymacji procesowej Wnioskodawcy do wystąpienia z niniejszym wnioskiem oraz na okoliczność sytuacji osobistej i majątkowej Uczestnika postępowania;

3) ustanowienie, na podstawie art. 548 § 1 k.p.c., dla Uczestnika postępowania: ________, doradcy tymczasowego w osobie Wnioskodawcy, tj. ________, PESEL: ________, zamieszkałego(-ej) w/przy: ________ — o ile uzasadniać to będzie potrzeba ochrony osoby lub mienia Uczestnika postępowania;

4) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu, o którym mowa w art. 552 § 1 k.p.c., tj. świadectwa lekarskiego wydanego przez lekarza specjalistę z zakresu psychiatrii, na okoliczność stanu zdrowia psychicznego Uczestnika postępowania, jego zachowania oraz zdolności do samodzielnego kierowania swoim postępowaniem i prowadzenia swoich spraw;

5) przeprowadzenie dowodu z badania Uczestnika postępowania przez biegłego lekarza psychiatrę lub neurologa oraz psychologa, stosownie do art. 553 § 1 k.p.c., na okoliczność stanu zdrowia psychicznego i umysłowego Uczestnika oraz zakresu jego zdolności do samodzielnego kierowania swoim postępowaniem;

6) rozpoznanie sprawy również pod nieobecność Wnioskodawcy.

Jednocześnie oświadczam, że z uwagi na charakter sprawy ugodowe (polubowne) jej załatwienie nie jest możliwe.

UZASADNIENIE

I. PODSTAWA PRAWNA

Ubezwłasnowolnienie całkowite stanowi najdalej idącą formę ingerencji w sferę praw i dóbr osobistych człowieka. Sąd może orzec ubezwłasnowolnienie całkowite osoby fizycznej jedynie wówczas, gdy łącznie spełnione są trzy przesłanki: osiągnięcie przez tę osobę wieku trzynastu lat, wystąpienie trwałej niedyspozycji o podłożu psychicznym lub umysłowym (choroba psychiczna, niedorozwój umysłowy albo inny rodzaj zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwo lub narkomania) oraz wynikająca z tej niedyspozycji niemożność kierowania swoim postępowaniem. Stanowi o tym art. 13 § 1 k.c., zgodnie z którym: „Osoba, która ukończyła lat trzynaście, może być ubezwłasnowolniona całkowicie, jeżeli wskutek choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii, nie jest w stanie kierować swym postępowaniem”.

Ubezwłasnowolnienie następuje na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu o charakterze konstytutywnym (por. post. SN z dnia 3 grudnia 1971 r., III CRN 361/71). Sąd nawet w razie spełnienia wszystkich przesłanek z hipotezy art. 13 § 1 k.c. nie orzeka ubezwłasnowolnienia automatycznie, na co wskazuje expressis verbis użyty w przepisie zwrot „może”. Rozstrzygnięcie uzależnione jest bowiem od okoliczności sprawy oraz względów celowości (por. post. SN z dnia 27 sierpnia 1979 r., IV CR 268/79). Orzecznictwo konsekwentnie podkreśla, że orzekając o ubezwłasnowolnieniu sąd zobowiązany jest uwzględniać cel, dla którego instytucja ta została ustanowiona, którym jest niesienie pomocy osobie ubezwłasnowolnianej w prowadzeniu jej spraw osobistych lub majątkowych; celem ubezwłasnowolnienia nie może być natomiast interes innych osób.

W następstwie prawomocnego orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu całkowitym osoba taka traci zdolność do czynności prawnych, czego skutkiem jest niemożność samodzielnego dokonywania czynności prawnych we własnym imieniu i na własny rachunek. Czynność prawna dokonana przez osobę ubezwłasnowolnioną całkowicie jest co do zasady nieważna (art. 14 § 1 k.c.). Nie oznacza to jednak pozbawienia jej zdolności prawnej, lecz dotyczy sposobu nabywania praw i obowiązków. Stosownie do art. 14 § 2 k.c. osoba taka może samodzielnie zawierać umowy należące do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego, chyba że pociągałoby to za sobą rażące pokrzywdzenie osoby niezdolnej do czynności prawnych.

II. PODSTAWA FAKTYCZNA

Poniżej Wnioskodawca wykazuje spełnienie wszystkich przesłanek niezbędnych do orzeczenia ubezwłasnowolnienia całkowitego Uczestnika postępowania, w celu niesienia mu pomocy w prowadzeniu jego spraw osobistych i majątkowych.

1) Spełnienie pierwszej przesłanki — osiągnięcie wymaganego wieku przez Uczestnika postępowania

Zgodnie z hipotezą art. 13 § 1 k.c.: „Osoba, która ukończyła lat trzynaście, może być ubezwłasnowolniona całkowicie, jeżeli (...)”.

Uczestnik postępowania, ________, urodził(-a) się dnia: ________ r. w: ________, a zatem ukończył(-a) trzynasty rok życia, co oznacza spełnienie pierwszej z przesłanek ustawowych.

Dowód:

– skrócony odpis aktu urodzenia Uczestnika postępowania.

Uczestnik postępowania zamieszkuje aktualnie pod adresem: ________.

2) Spełnienie drugiej przesłanki — niedyspozycja psychiczna lub umysłowa Uczestnika postępowania

Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua ut enim ad minim veniam quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat duis aute irure dolor in reprehenderit voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua ut enim ad minim veniam quis nostrud exercitation ullamco laboris.

Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua ut enim ad minim veniam quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat duis aute irure dolor in reprehenderit voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua ut enim ad minim veniam quis nostrud exercitation ullamco laboris.

Zaburzenia stwierdzone u Uczestnika postępowania, ________, mają charakter trwały i utrzymują się od: ________.

Przyczyną trwałej niedyspozycji Uczestnika, uzasadniającej niemożność kierowania własnym postępowaniem, a w konsekwencji konieczność ubezwłasnowolnienia całkowitego, jest choroba (zaburzenie) o charakterze psychicznym, a mianowicie:

________

Dowód:

– świadectwo lekarskie o stanie zdrowia psychicznego Uczestnika, wydane przez lekarza specjalistę z zakresu psychiatrii.

3) Spełnienie trzeciej przesłanki — niemożność kierowania swoim postępowaniem przez Uczestnika

Zgodnie z hipotezą art. 13 § 1 k.c.: „Osoba, która ukończyła lat trzynaście, może być ubezwłasnowolniona całkowicie, jeżeli wskutek choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii, nie jest w stanie kierować swym postępowaniem”. Ostatnią przesłanką ubezwłasnowolnienia całkowitego jest zatem skutek niedyspozycji psychicznej lub umysłowej w postaci niemożności kierowania swoim postępowaniem.

Niemożność kierowania swoim postępowaniem oznacza brak świadomego kontaktu z otoczeniem oraz brak intelektualnej zdolności oceny własnej sytuacji, swojego zachowania i wywołanych nim następstw (por. post. SN z dnia 16 maja 2013 r., I CSK 122/13). Okoliczność tę należy oceniać w świetle całokształtu stanu faktycznego sprawy. Samo ubóstwo, brak wykształcenia, bezrobocie, spożywanie alkoholu czy zaniedbanie higieniczne lub środowiskowe nie uzasadniają ubezwłasnowolnienia całkowitego — niemożność kierowania swoim postępowaniem musi pozostawać w związku przyczynowym z zaburzeniami psychicznymi lub umysłowymi.

Uczestnik postępowania, ________, nie jest w stanie kierować swoim postępowaniem, co stanowi bezpośredni skutek trwałej niedyspozycji w postaci zaburzeń psychicznych i umysłowych opisanych w poprzednim punkcie uzasadnienia.

Dowód:

– świadectwo lekarskie o stanie zdrowia psychicznego Uczestnika, wydane przez lekarza specjalistę z zakresu psychiatrii.

Z uwagi na opisany powyżej stan zdrowia psychicznego i umysłowego Uczestnik postępowania, ________, jest całkowicie niezdolny do prowadzenia swoich spraw i kierowania swoim postępowaniem. Nie radzi sobie w zwykłych sprawach życia codziennego i wymaga stałej pomocy oraz opieki ze strony innych osób. Wobec powyższego Uczestnik postępowania znajduje się w stanie uniemożliwiającym kierowanie własnym postępowaniem, co uzasadnia konieczność orzeczenia ubezwłasnowolnienia całkowitego.

III. WNIOSEK O USTANOWIENIE DORADCY TYMCZASOWEGO

Na podstawie art. 548 § 1 k.p.c. Wnioskodawca wnosi o ustanowienie dla Uczestnika postępowania: ________, doradcy tymczasowego w osobie Wnioskodawcy, tj. ________, PESEL: ________, zamieszkałego(-ej) w/przy: ________.

Wykazany powyżej stan zdrowia psychicznego Uczestnika postępowania, będący następstwem opisanej choroby (zaburzenia) psychicznej, uzasadnia ustanowienie doradcy tymczasowego dla ochrony osoby oraz mienia Uczestnika na czas trwania postępowania.

IV. WYKAZANIE LEGITYMACJI PROCESOWEJ WNIOSKODAWCY

Zgodnie z art. 545 § 1 k.p.c. wniosek o ubezwłasnowolnienie może zgłosić: małżonek osoby, której dotyczy wniosek o ubezwłasnowolnienie, jej krewni w linii prostej oraz rodzeństwo, a także jej przedstawiciel ustawowy. Stosownie do art. 545 § 2 k.p.c. krewni osoby, której dotyczy wniosek, nie mogą zgłaszać tego wniosku, jeżeli osoba ta ma przedstawiciela ustawowego.

Wnioskodawca, ________, pozostaje z Uczestnikiem postępowania w następującej relacji: ________, a zatem należy do kręgu osób uprawnionych w rozumieniu art. 545 § 1 k.p.c. i posiada legitymację procesową do wystąpienia z niniejszym wnioskiem o ubezwłasnowolnienie całkowite Uczestnika.

Dowód:

– skrócony odpis aktu stanu cywilnego wykazujący stosunek pokrewieństwa lub powinowactwa pomiędzy Wnioskodawcą a Uczestnikiem postępowania.

V. WYKAZANIE WŁAŚCIWOŚCI SĄDU

Właściwość sądu wynika z art. 544 k.p.c., zgodnie z którym sprawy o ubezwłasnowolnienie należą do właściwości sądów okręgowych, które rozpoznają je w składzie trzech sędziów (§ 1), przy czym właściwy jest sąd miejsca zamieszkania osoby, której dotyczy wniosek o ubezwłasnowolnienie, a w braku miejsca zamieszkania — sąd miejsca jej pobytu (§ 2).

Wobec powyższego niniejszy wniosek skierowano do Sądu Okręgowego w: ________, jako sądu miejsca zamieszkania (pobytu) Uczestnika postępowania: ________, zamieszkałego(-ej) w/przy: ________.

VI. INFORMACJA O PRÓBACH POLUBOWNEGO ROZWIĄZANIA SPRAWY

Z uwagi na charakter sprawy oraz całokształt opisanych powyżej okoliczności, w szczególności stan zdrowia Uczestnika postępowania, polubowne (ugodowe) załatwienie sprawy nie jest możliwe.

VII. UDZIAŁ PROKURATORA

Zgodnie z art. 546 § 2 k.p.c. niniejsza sprawa toczyć się powinna z udziałem prokuratora.

VIII. OPŁATA SĄDOWA

Wnioskodawca uiścił na rachunek Sądu opłatę stałą od wniosku o ubezwłasnowolnienie w kwocie 100,00 zł, zgodnie z art. 23 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 959, ze zm.).

W tym stanie rzeczy niniejszy wniosek o ubezwłasnowolnienie całkowite Uczestnika postępowania — ________ — jest w pełni uzasadniony i konieczny.

______________________________________
(własnoręczny podpis Wnioskodawcy)

Załączniki:

1) skrócony odpis aktu stanu cywilnego wykazującego legitymację procesową Wnioskodawcy;

2) świadectwo lekarskie o stanie zdrowia psychicznego Uczestnika, wydane przez lekarza specjalistę z zakresu psychiatrii;

3) odpisy wniosku wraz z załącznikami w liczbie odpowiadającej liczbie uczestników postępowania;

4) potwierdzenie uiszczenia opłaty sądowej w wysokości 100,00 zł (opłata stała na podstawie art. 23 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).